Thuật bút Xuân Cầu – Bước đi mới góp phần phát triển văn hóa làng ở Việt Nam

Ngày 5/7 vừa qua, tại văn phòng số 142 Lê Duẩn, đại diện lãnh đạo Viện Nhân học Văn hóa, Viện Khoa học Giáo dục và Môi trường, Sàn Văn hóa Học và Đọc Việt Nam – Hocdoc.vn đã tổ chức cuộc họp thực hiện bản thảo Dự án sách “Thuật bút Xuân Cầu”, một tập sách về văn hóa lịch sử, phong tục tập quán, tác phẩm văn thơ, hình ảnh, tác phẩm tranh, điêu khắc,… của vùng đất Xuân Cầu – Văn Giang – Hưng Yên. Dự án sách là tâm huyết của các tác giả mong muốn ghi nhận sự phát triển văn hóa làng quê truyền thống của đất nước mà bước đầu là làng Xuân Cầu, một trong những địa danh văn hóa lịch sử của tỉnh Hưng Yên.

Toan canh cuoc hop thuc hien sach Thuat but Xuan Cau - Thuật bút Xuân Cầu - Bước đi mới góp phần phát triển văn hóa làng ở Việt NamToàn cảnh cuộc họp thực hiện sách “Thuật bút Xuân Cầu”.

Tham dự buổi họp có Nhà văn Nguyễn Xuân Tuấn – Chủ tịch Viện Khoa học Giáo dục và Môi trường – Nhà sáng lập Sàn Văn hóa Học và đọc Việt Nam – hocdoc.vn; Tiến sĩ Nguyễn Văn Khương – Viện trưởng Viện Khoa học Giáo dục và Môi trường, Nhà sáng lập Sàn Văn hóa Học và đọc Việt Nam – hocdoc.vn; Ông Nguyễn Ngọc Kim Anh – Giám đốc Cty CP Văn hóa Học và đọc Việt Nam – Sàn văn hóa Học và đọc Việt Nam – hocdoc.vn; Kiến trúc sư Nguyễn Thế Khải – Chủ tịch HĐQT Công ty CP Kiến trúc đô thị VN; Nhà văn Phùng Văn Khai – Phó Tổng Biên tập Tạp chí Văn nghệ Quân đội; Họa sĩ Trần Thanh Việt; Ông Nguyễn Hồng Chương – Tổng Giám đốc công ty CP đầu tư công nghiệp – kỹ nghệ – thương mại; Ông Lê Viết Dũng – Chủ tịch HĐQT Liên hiệp Hợp tác xã Liên minh quốc gia; Nhà thơ Hoàng Liên Sơn cùng các cán bộ, thư kí Dự án.

Làng Xuân Cầu, xã Nghĩa Trụ, huyện Văn Giang, tỉnh Hưng Yên là một làng quê lâu đời, tiêu biểu cho các làng quê Việt Nam. Xưa làng còn có tên gọi là Hoa Cầu, Huê Cầu, Xuân Kỳ… Xuân Cầu theo sử sách có từ đời nhà Đường, trong làng còn có 4 giếng đá kiểu Trung Quốc. Đời vua Thiệu Trị, vì kỵ húy đổi là Xuân Kỳ nhưng nhân dân quen dùng tên cũ, mà đọc chệch đi là Huê Cầu. Làng Xuân Cầu là một làng mang đậm nét của làng quê đồng bằng Bắc bộ, với những ngôi nhà ba gian lợp ngói cổ màu nâu, những cánh đồng lúa chín vàng trải dài vô tận, cây đa, giếng nước, sân đình… tất cả tạo nên một bức tranh hài hòa mang đậm nét văn hóa làng truyền thống. Làng Xuân Cầu còn được biết đến là ngôi làng ba bước chân gặp một người nổi tiếng. Có thể kể đến các nhà cách mạng như Tô Chấn, Tô Hiệu, Lê Giản, Lê Văn Lương, họa sĩ Tô Ngọc Vân, nhà văn Nguyễn Công Hoan…

Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ hai năm 1951, làng Xuân Cầu có 5/158 đại biểu tham dự. Làng có hai Ủy viên Bộ Chính trị là nguyên Bí thư Thành ủy Hà Nội – Lê Văn Lương và Chủ tịch nước Việt Nam – Đại tướng Tô Lâm. Tiến sĩ xưa có 9 người, còn nay cũng trên dưới 30 người.

Nha van Nguyen Xuan Tuan - Thuật bút Xuân Cầu - Bước đi mới góp phần phát triển văn hóa làng ở Việt NamNhà văn Nguyễn Xuân Tuấn tại cuộc họp thực hiện sách “Thuật bút Xuân Cầu”.

Nhà văn Nguyễn Xuân Tuấn – chủ trì cuộc họp đã có những chia sẻ đầu tiên về lý do tổ chức tập sách “Thuật bút Xuân Cầu”. Theo nhà văn, trong lĩnh vực văn chương, gần như chưa có một cuốn sách nào viết về lịch sử, văn hóa làng. Lịch sử làng gắn liền với các nhân vật, các danh nhân lịch sử, mỗi làng thì lại có phong thủy, có truyền thống và nét văn hóa riêng vô cùng độc đáo. Chính vì thế, tổ chức cuộc họp này để thành lập Hội đồng biên soạn có nhiều kinh nghiệm và kiến thức để cùng nhau xây dựng Dự án sách về lịch sử làng, mà bước đầu sẽ là cuốn sách về làng Xuân Cầu – Hương Yên. Thứ nhất, xuất phát từ tình yêu quê hương đất nước, Hội đồng biên soạn thấy rằng làng Xuân Cầu là ngôi làng rất cần được nghiên cứu trong lịch sử. Thứ hai, viết một cuốn sách về dư địa chí của làng khác biệt với các cuốn sách viết về dư địa chí của một vùng miền hoặc một tỉnh nào đó, mỗi làng đều có đặc thù văn hóa, phong thủy riêng bao gồm cả nền văn học với những nhân vật lịch sử, danh nhân có thể được gọi là địa linh nhân nhân kiệt văn võ song toàn. Thứ ba, văn hóa làng từ xưa đến nay chính là tế bào của xã hội, rất quan trọng, góp phần vào chấn hưng và phát triển văn hóa của Việt Nam.

Lý giải về tên sách “Thuật bút Xuân Cầu”, nhà văn Nguyễn Xuân Tuấn chia sẻ đây là một cuốn sách mang cả tính văn hóa, tính phong thủy và cả tính địa lý. “Thuật bút Xuân Cầu” có nghĩa là dùng thuật của ngòi bút để viết về địa danh lịch sử, về nhân vật lịch sử, đó là sự sáng tạo của Hội đồng biên soạn tạo ra một dòng riêng của sách về làng. Trong lịch sử có một tác phẩm nổi tiếng là “Vũ Trung tùy bút” là một dòng riêng của viết về văn hóa lịch sử. Các thành viên tham gia cuộc họp đều đồng ý với tên sách.

Nha van Phung Van Khai phat bieu - Thuật bút Xuân Cầu - Bước đi mới góp phần phát triển văn hóa làng ở Việt NamNhà văn Phùng Văn Khai phát biểu tại cuộc họp thực hiện sách “Thuật bút Xuân Cầu”.

Nhà văn Phùng Văn Khai chia sẻ trong buổi họp: “Trong lộ trình chung, chúng tôi xác định việc thực hiện bộ sách về đất nước và con người Việt Nam, văn hóa lịch sử dân tộc Việt Nam trên tinh thần chung của Hội nghị Văn hóa Toàn quốc lần thứ 2 mà đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã có bài phát biểu rất quan trọng. Đây cũng là định hướng lớn để chúng tôi thực hành các khu vực công việc của mình”.

Vừa qua, Viện Khoa học Giáo dục và Môi trường, Sàn Văn hóa Học và Đọc Việt Nam – Hocdoc.vn đã phối hợp có hiệu quả với các nhà nghiên cứu văn hóa lịch sử, nhà khoa học, nhà văn, nhà thơ đi điền dã khu Đại Mang Bộ thuộc xã Thuần Hưng, huyện Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên và các vùng đất khác trên tỉnh Hưng Yên. Chúng tôi đã phối hợp với Viện Nhân học Văn hóa; Sàn Văn hóa Học và Đọc Việt Nam – Hocdoc.vn thực hiện cuốn sách: Danh nhân Hưng Yên trong tiến trình lịch sử với sự tham gia tâm huyết của nhiều học giả, tướng lĩnh, nhà nghiên cứu, nhà văn có tên tuổi. Thời gian tới, chúng tôi sẽ phối hợp với các cơ quan chức năng của tỉnh Hưng Yên thực hiện Lễ ra mắt và trao tặng sách trên địa bàn tỉnh nhằm góp phần cung cấp nguồn tri thức và khơi dậy tinh thần yêu văn hóa lịch sử, tôn vinh truyền thống hiếu học của thế hệ trẻ Hưng Yên.

Nhà văn Phùng Văn Khai nhấn mạnh, tất cả Hội đồng biên soạn đều xuất phát từ tình yêu quê hương đất nước, yêu văn hóa lịch sử và mong muốn chấn hưng văn và phát triển hóa, đặc biệt là văn hóa làng để tạo ra  tập sách “Thuật bút Xuân Cầu”.

Hoa si Tran Thanh Viet bia trai va Kien truc su Nguyen The Khai - Thuật bút Xuân Cầu - Bước đi mới góp phần phát triển văn hóa làng ở Việt NamHọa sĩ Trần Thanh Việt (bìa trái) và Kiến trúc sư Nguyễn Thế Khải (bìa phải) tại cuộc họp thực hiện sách “Thuật bút Xuân Cầu”.

Cũng tại buổi họp, Kiến trúc sư Nguyễn Thế Khải – một người con quê hương Xuân Cầu – Văn Giang – Hưng Yên chia sẻ: “ Là một trong những người con làng Xuân Cầu, từ lâu tôi luôn trăn trở là tại sao làng Xuân Cầu – mảnh đất địa linh nhân kiệt, đã có danh tiếng trong quan học Việt Nam, phong phú đa dạng trên mọi mặt lại chưa có được một cuốn sách nào? Tôi rất mừng khi làng tôi gần như là làng đầu tiên được viết sách trong giới văn học nghệ thuật. Thuật bút là một dạng mới của văn học, giúp chúng ta viết được đa dạng và phong phú hơn. Với tư cách là một người con làng Xuân Cầu đã gắn bó và thân thuộc từng giếng nước sân đình, tôi sẽ hỗ trợ Ban biên soạn về công việc liên lạc với địa phương, sắp xếp địa điểm, thu thập tài liệu trong quá trình đi điền dã về địa phương. Đặc biệt, tôi sẽ đưa vào sách một số tác phẩm tranh ảnh sáng tác để làm phong phú và tạo nhiều màu sắc hơn cho cuốn sách”.

Nha nghien cuu Nguyen Van Khuong - Thuật bút Xuân Cầu - Bước đi mới góp phần phát triển văn hóa làng ở Việt NamNhà nghiên cứu Nguyễn Văn Khương phát biểu tại cuộc họp thực hiện sách “Thuật bút Xuân Cầu”.

Tiến sĩ Nguyễn Văn Khương cũng đã có những phát biểu sâu sắc. Đầu tiên là cảm ơn nhà văn Nguyễn Xuân Tuấn đã quyết tâm thực hiện dự án sách để hỗ trợ cho Sàn Văn hóa Học và Đọc Việt Nam – Hocdoc.vn, hỗ trợ cho các đơn vị và đặc biệt là hỗ trợ cho Viện Khoa học Giáo dục và Môi trường trong quá trình hoạt động. Theo tiến sĩ Nguyễn Văn Khương: Chúng ta đều nắm được chủ trương của Đảng, của Chính phủ về bảo tồn, chấn hưng, phát huy và phát triển các  giá trị văn hóa. Những gì trong ngành giáo dục hoặc trong các cơ quan nhà nước chưa làm được thì chúng ta làm và chúng ta cố gắng làm tốt và với sự ủng hộ của đối ngũ chuyên môn, các chuyên gia. Với tinh thần và chủ trương chấn hưng và phát triển văn hóa, đặc biệt là với quá trình phát triển của xã hội thì chúng ta đều nhận thấy rằng việc tạo ra một cuốn sách về làng sẽ là công cụ để đưa văn hóa truyền thống đến gần với bạn đọc, nhất là thế hệ trẻ đang có nguy cơ bị bội thực văn hóa nước ngoài. Hy vọng rằng chúng ta sẽ tạo nên một xu hướng gây ảnh hưởng tích cục đến nền văn hóa đất nước.

Hoạ sĩ Trần Thanh Việt và ông Nguyễn Hồng Chương đều cho rằng đây là một việc rất công phu, rất lâu dài.  Về nguyên tắc chung, cần có  Lễ công bố sách “Thuật bút Xuân Cầu”. Phải chuẩn bị về logo, hình ảnh, tổ chức khai mạc và phân công các khu vực công việc cụ thể. Đây là nguyện vọng và mong muốn về một cuốn sách lớn, đòi hỏi nhiều nhà khoa học, nhà văn, nhà trí thức góp sức để làm lên một cuốn sách đa dạng, phong phú nhưng không xa rời văn hóa lịch sử. Họa sĩ Trần Thanh Việt nói thêm: “Có thể thấy rõ ràng nếu chúng ta làm được một cuốn sách như thế thì chắc chắn sẽ tạo hiệu ứng và hứng thú với đại đa số bạn đọc vì cuốn sách dễ đọc, dễ hiểu và gần gũi, thân thuộc với đại đa số. Chúng ta thực hiện cuốn sách này là để đưa được văn hóa trở nên gần gũi. Và cũng phải chú ý đến hình thức, giấy in, mực in thật chỉn chu, mặc dù kinh phí eo hẹp, một cuốn sách vừa phải đẹp và chỉn chu về cả hình thích và nội dung.

Ong Nguyen Ngoc Kim Anh - Thuật bút Xuân Cầu - Bước đi mới góp phần phát triển văn hóa làng ở Việt NamÔng Nguyễn Ngọc Kim Anh phát biểu tại cuộc họp thực hiện sách “Thuật bút Xuân Cầu”.

Theo ông Nguyễn Ngọc Kim Anh: “Thứ nhất về chủ trương thì các anh đã nói rồi, còn về tên sách dùng từ “Thuật bút” như chúng ta cần bàn luận thêm. Hy vọng  cuốn sách sẽ có những tác phẩm giá trị và hay. Chúng ta tạo ra cuốn sách này không chỉ để mua bán mà mục đích chính là chấn hưng và phát triển văn hóa dân tộc theo đúng tinh thần và mong muốn của Ban biên soạn. Cuốn đầu tiên mà thành công tốt đẹp sẽ là tiền đề để chúng ta tiến tới làm nhiều cuốn sách hơn nữa về các làng văn hóa truyền thống lâu đời của Việt Nam. Với Hội đồng Ban biên soạn là những vị giáo sư, tiến sĩ, nhà văn, nhà nghiên cứu, kiến trúc sư, hoại sĩ, nhà thơ có uy tín, tôi nghĩ cuốn sách này sẽ có chất lượng tốt và được đón nhận.

Mặc dù không phải người con Xuân Cầu, nhưng với tình yêu quê hương đất nước, yêu văn hóa lịch sử, hiểu được tinh thần và tâm huyết của ban biên soạn, nhà thơ Hoàng Liên Sơn vẫn tham gia cuộc họp và mong muốn góp sức lực của mình để cùng tạo ra một cuốn sách xứng tầm.

Việc phục hưng và phát triển văn hóa dân tộc là công việc không của riêng ai, đòi hỏi phải quy tụ đầy đủ nhân tài vật lực, ngoài các vị giáo sư, tiến sĩ, nhà nghiên cứu, nhà văn, nhà thơ,.. cuộc họp còn có sự tham gia của doanh nhân Lưu Viết Dũng – một người rất yêu quý và coi trọng văn hóa dân tộc. Theo ông Dũng: “Với tư cách thành viên tham gia chương trình thực hiện các dự án sách về văn hóa lịch sử, tôi cho rằng chúng ta đã đi đúng hướng và thực hiện tốt một số việc trong thời gian qua như tổ chức thành công Hội thảo khoa học và Lễ ra mắt – trao tặng sách Danh nhân – Ông tổ nghề thêu Lê Công Hành cho Thư viện Quốc gia gây tiếng vang lớn. Hội thỏ khoa học trên chính là một trong những dấu mốc quan trọng về phát huy và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc mà giới doanh nhân chúng tôi phải có trách nhiệm đồng hành”.

Doanh nhan Luu Viet Dung - Thuật bút Xuân Cầu - Bước đi mới góp phần phát triển văn hóa làng ở Việt NamDoanh nhân Lưu Viết Dũng phát biểu tại cuộc họp thực hiện sách “Thuật bút Xuân Cầu”.

Ông Lưu Viết Dũng nhấn mạnh: “Thời gian qua, chúng tôi đã nhiều lần đến với các vùng đất thuộc tỉnh Hưng Yên, thấy được trầm tích văn hóa lịch sử, những dấu mốc lịch sử sâu dày của vùng đất địa linh nhân kiệt từ thượng cổ tới hôm nay đều có những đóng góp xuất sắc cho đất nước. Với tư cách một doanh nhân luôn đồng hành với việc phát triển văn hóa để đất nước có nền tảng vững chắc trong công cuộc đổi mới, chúng tôi hứa sẽ hỗ trợ một phần kinh phí để dự án sớm có những thành quả được ghi nhận”.

Cuộc họp kết thúc với sự đồng tình và ủng hộ của tất cả các thành viên tham gia. Trên tinh thần ấy, nhà văn Nguyễn Xuân Tuấn đã phân công các nhóm công việc và phụ trách cụ thể cũng như tổng quát lại các nội dung, ý kiến. Các thành viên tham gia đều rất hứng khởi và bắt đầu triển khai công việc ngay sau cuộc họp.

 Bảo Thơ (thực hiện)

 

 

 

 

 

     


     

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây